«Қазақстан Республикасындағы халықаралық және шетелдiк коммерциялық емес ұйымдардың қызметi туралы» және

«Қазақстан Республикасының кейбiр заңнамалық актiлерiне коммерциялық емес ұйымдар мәселелерi бойынша өзгерiстер мен толықтырулар енгiзу туралы» Қазақстан Республикасы заңдарын Қазақстан Республикасының Конституциясына сәйкестiгi тұрғысында тексеру туралы

 

Қазақстан Республикасының Конституциялық Кеңесiнiң

2005 жылғы 23 тамыздағы № 6 қаулысы

 

Қазақстан Республикасының Конституциялық Кеңесi,Төраға  И.И.  Рогов,  Кеңес  мүшелерi Х.Ә.  Әбiшев,  Қ.Ж.  Балтабаев, Н.В. Белоруков, С.Ф. Бычкова, А.М. Нұрмағамбетов және Ү.М. Стамқұлов қатысқан құрамда, мыналардың:

Қазақстан Республикасы Парламентi Палаталарының өкiлдерi – Парламент депутаттары Қ.К. Бөлтаев пен В.Н. Котовичтiң,

Қазақстан    Республикасы    Үкiметiнiң    өкiлi    –    Қазақстан

Республикасының Әдiлет вице-министрi Д.Р. Құсдәулетовтың, Қазақстан Республикасы Сыртқы iстер министрiнiң орынбасары

В.П. Зверьковтың,

Қазақстан   Республикасы   Бас   Прокурорының   орынбасары

А.Қ. Дауылбаевтың,

Қазақстан Республикасындағы Адам құқықтары жөнiндегi уәкiл

Б.К. Байқадамовтың қатысуымен,

өзiнiң ашық отырысында Қазақстан Республикасы Президентiнiң

«Қазақстан Республикасындағы халықаралық және шетелдiк коммерциялық емес ұйымдардың қызметi туралы» және «Қазақстан Республикасының   кейбiр   заңнамалық   актiлерiне   коммерциялық емес ұйымдар мәселелерi бойынша өзгерiстер мен толықтырулар енгiзу туралы» Республика заңдарын Қазақстан Республикасының Конституциясына сәйкестiгi тұрғысында тексеру туралы өтiнiшiн қарады.

Конституциялық iс жүргiзу материалдарын зерделеп, баяндамашы - Конституциялық Кеңестiң мүшесi Н.В.Белоруковтың хабарлауын, Республика Парламентi Палаталары өкiлдерiнiң және өзге де отырысқа қатысушылардың сөйлеген сөздерiн тыңдап, сарапшылардың – Қазақстан  Республикасы  Ұлттық  ғылым  академиясының  академигi, заң ғылымдарының докторы, профессор, Қазақ гуманитарлық-заң университетiнiң   Мемлекет   және   құқық   институтының   директоры Ғ.С. Сапарғалиевтiң және Қазақстан Республикасы Ұлттық ғылым академиясының академигi, заң ғылымдарының докторы, профессор, Қазақ гуманитарлық-заң университетiнiң Жеке құқық ғылыми-зерттеу институтының директоры М.К. Сүлейменовтiң қорытындыларымен, сондай-ақ маманның – заң ғылымдарының докторы, профессор, Заңтану академиясы – «Әдiлет» жоғары құқық мектебiнiң проректоры В.А. Малиновскийдiң қорытындысымен танысып, Қазақстан Республикасы Конституциялық Кеңесi мынаны

 

АНЫҚТАДЫ:

 

«Қазақстан Республикасындағы халықаралық және шетелдiк коммерциялық емес ұйымдардың қызметi туралы» және «Қазақстан Республикасының   кейбiр   заңнамалық   актiлерiне   коммерциялық емес ұйымдар мәселелерi бойынша өзгерiстер мен толықтырулар енгiзу туралы» Қазақстан Республикасы заңдарын Қазақстан Республикасының Парламентi 2005 жылғы 29 маусымда қабылдап,

2005 жылғы 4 шiлдеде Қазақстан Республикасы Президентiнiң қол қоюына ұсынды.

Конституцияның 72-бабы 1-тармағының 2) тармақшасына сәйкес Мемлекет басшысы аталған заңдарды Негiзгi Заңға сәйкестiгi тұрғысында қарау туралы Конституциялық Кеңеске өтiнiш жолдады.

«Қазақстан Республикасындағы халықаралық және шетелдiк коммерциялық емес ұйымдардың қызметi туралы» және «Қазақстан Республикасының кейбiр заңнамалық актiлерiне коммерциялық емес ұйымдар мәселелерi бойынша өзгерiстер мен толықтырулар енгiзу туралы» Қазақстан Республикасы заңдарының конституциялылығын тексерген кезде Конституциялық Кеңес мынаны ескердi.

1. «Қазақстан  Республикасындағы  халықаралық  және шетелдiк  коммерциялық  емес  ұйымдардың  қызметi  туралы» Қазақстан Республикасының Заңы (бұдан әрi – Заң) шетел қатысатын коммерциялық емес ұйымдардың Қазақстан аумағындағы қызметiн құқықтық регламенттеудi қамтамасыз етуге бағытталған, мемлекеттiң осы саланы заңнамалық реттеуге хақылы екендiгi тұрғысынан қарағанда бұл әбден орынды болып табылады. Мұндай құқық Республика Парламентiнiң  құзыретiне  жатады,  ол  Конституцияның  54-бабының 1)  тармақшасына  сәйкес,  елiмiздiң  бүкiл  аумағында  мiндеттi  күшi бap, заңдар нысанындағы нормативтiк құқықтық актiлердi қабылдай алады. Парламент заңдар арқылы жеке және заңды тұлғалардың құқық субъектiлiгiне, азаматтардың құқықтары мен бостандықтарына, жеке және заңды тұлғалардың мiндеттемелерi мен жауапкершiлiгiне, сондай-ақ меншiк режимiне және өзге де мүлiктiк құқықтарға қатысты негiзгi принциптер мен нормаларды белгiлеуге хақылы (Негiзгi Заңның 61-бабы 3-тармағының 1) және 2) тармақшалары. Бұл ретте, Конституцияның 39-бабының 1-тармағына сәйкес, адамның және азаматтың жеке де, ұжымдық та құқықтары мен бостандықтары конституциялық құрылысты қорғау, қоғамдық тәртiптi, адамның құқықтары мен бостандықтарын, халықтың денсаулығы мен имандылығын сақтау    мақсатына қажеттi шамада  шектелу